Energie · Achtergrond
Milieuvriendelijke waterkrachtturbines in opmars
Het Leuvense bedrijf Turbulent haalt groene energie uit moderne waterkrachtturbines die het leven van vissen niet onnodig zwaar maken en bovendien een ecologische en duurzame stempel drukken. Het bedrijf zit in een stroomversnelling dankzij een verscherpte strategie en werkt momenteel aan een nieuwe dienst: Hydro-as-a-Service (HaaS).
Bij hernieuwbare energie spreken we vaak over zonne- en windenergie, terwijl waterkracht al snel in een negatief daglicht wordt geplaatst door de representatie van grote dammen die het ecosysteem verstoren. Toch speelt waterkracht wel degelijk een belangrijke rol binnen hernieuwbare energie, als deze op een duurzame manier opgewekt wordt. Het Leuvense bedrijf Turbulent haalt een eeuwenoude techniek van waterkracht terug, maar dan in een modern en milieuvriendelijk jasje: de Vortex turbine.
Visvriendelijke turbine
De Vortex-turbine is heel verschillend van de traditionele waterkrachtcentrales zoals de grote dammen die aoprijzen in onze natuur en de biodiversiteit verstoren. De turbine van Turbulent daarentegen pakt het milieuvriendelijker aan en wordt niet rechtstreeks op de waterloop gezet, maar creëert een zijkanaal. Hierdoor stroomt het water er gewoon door en kunnen de vissen zich veilig verplaatsen.

Een tweede verschil heeft te maken met de installatie. Bij klassieke systemen is een hoogteverschil van minstens drie meter nodig, terwijl de Vortex-turbine voldoende heeft aan een verschil van 1 tot 1,5 meter. Bovendien heeft de turbine ook een ecologische meerwaarde: ze zijn voorzien van een trash rack voor het tegenhouden van afval dat in de rivieren stroomt. Tot slot gaan ze minstens vijftig jaar mee en worden ze gemaakt uit inox, een goed recycleerbaar materiaal.
Render van het ontwerp
Kortom, de Vortex-turbine is een milieuvriendelijke manier om groene energie te winnen uit rivieren en kanalen met een laag hoogteverschil. Uiteraard genereert een dam heel wat meer energie dan één enkele turbine, vandaar dat ze spreken over Micro Hydropower. Een cluster van dergelijke Turbulent turbines kan niettemin een lokale regio voorzien van energie. Zo kan een cluster van 500 kW aan turbines 3,5 GigaWatt uur genereren.
Eeuwenoude techniek
Met de Vortex-turbine hebben de bedenkers het warm water niet uitgevonden, integendeel. “Onze turbines zijn gebaseerd op de eeuwenoude techniek van watermolens”, aldus Walter Buydens, CEO bij Turbulent. De turbines worden niet rechtstreeks op de waterloop geplaatst maar we creëren een zijkanaal waar we onze Turbulent turbines plaatsen. Hierdoor wordt het water niet opgehouden en garanderen we het “ecologisch” debiet stroomafwaarts.

Er zijn veel mogelijkheden om groene energie op te wekken, maar waterkracht is één van de oudste technieken. Bovendien schijnt de zon niet altijd of laat de wind het weleens afweten, terwijl water blijft stromen.
Multinationale kmo
Turbulent is een Leuvens bedrijf, al noemen ze zichzelf eerder een multinationale kmo. “We produceren onze turbines lokaal in Aarschot en ook in Polen, met een grote voorkeur voor Aarschot. Onze turbines plaatsen we in vijf continenten. We zijn altijd op zoek naar lokale, ervaren partners”, aldus Buydens. Zo heeft Turbulent bijvoorbeeld een goede Belgische partner in Kenia.
De turbines van Turbulent worden vaak daar geïnstalleerd waar de elektriciteitsbronnen ontbreken of onbetrouwbaar zijn. “We kijken sterk naar de productive use of energy, zo hebben we steeds meer aandeel in domeinen zoals de landbouw, waar onze turbines op irrigatiekanalen geplaatst kunnen worden”, vertelt Buydens. Maar ook de tropen zijn een interessante plaats voor de turbines. Eén van de voornaamste problemen in de tropen heeft te maken met de opslag van groenten en fruit door de temperaturen. “Onze turbines zorgen hier voor een continue voorziening van elektriciteit voor de koelingsinstallaties”, aldus Buydens.
Mijn hart doet pijn als er bij hernieuwbare energie enkel gesproken wordt over wind en zon.
Walter Buydens, CEO bij Turbulent
Als we meer lokaal kijken, kunnen de turbines ook een meerwaarde betekenen in België, zeker daar waar er sluizen zijn op rivieren of waar bestaande molens staan die ze kunnen renoveren. “Momenteel zijn we bezig met een turbine te plaatsen in Wallonië op de Dender”, vertelt Buydens.
Hydro-as-a-Service
Naast de productie en installatie van turbines, werkt Turbulent ook aan een nieuwe dienstverlening: Hydro-as-a-Service (HaaS). “Met dit project willen we onze eigen energie opwekken en vervolgens aanbieden, al dan niet in samenwerking met de klant, waar wij de installatie verzorgen en een deel van de kosten op ons nemen”, legt Buydens uit. Met dit project wil Turbulent nieuwe investeerders aanspreken.
Toekomst
Turbulent heeft in totaal contracten getekend voor 44 turbines, waarvan een twintigtal alleen al in 2024. Buydens: “We zitten nu echt in een stroomversnelling. Dat heeft ook te maken met het feit dat we onze strategie duidelijker vastgelegd hebben. We focussen ons nu voornamelijk op projecten waarbij we meerdere turbines kunnen plaatsen.”
Daarnaast is klimaatverandering een problematiek die iedereen bezighoudt, en waar Turbulent ook op wil inspelen. “Momenteel werken we aan turbines die aangepast kunnen worden aan veranderende regenvalregimes”, geeft Buydens alvast mee. Zo is er niet alleen de biodiversiteit, maar ook het energievriendelijke aspect, grondstoffen en de levensduur van materialen. “We bekijken en bestuderen het volledige holistische beeld om in te spelen op die veranderende omgeving en een zo duurzame en ecologische oplossing te bieden,” besluit Buydens.
Katrien Duchène Journalist
Katrien Duchène schrijft de achtergrondverhalen in het Ecotips-magazine: over gezonde grond en winkelen in de velden, retourverpakkingen, moderne waterwegen en de verborgen risico’s in de waardeketen. Ze is het aanspreekpunt voor Ecopinie. Bij ITdaily schrijft ze over software en cyberbeveiliging.
Alle artikels van Katrien DuchèneNu in het magazine: Ecotips 26.05
De Efteling: klimaatneutraal sprookje



