Circulair
Vier Living Labs tonen aan: circulaire verpakkingen vragen meer dan slim ontwerp
Vier Vlaamse Living Labs tonen dat circulaire verpakkingen meer vragen dan ontwerp: ketensamenwerking en gebruiksgemak zijn cruciaal.
In het kort
- VLAIO ondersteunde sinds 2023 vier Living Labs (REmedi, SIXPACK, RePACE en RERUN) die onderzochten hoe verpakkingen langer in omloop blijven.
- REmedi ontwierp een inklapbare verpakking voor klinische studiekits die een CO₂-reductie van 70 procent kan opleveren.
- SIXPACK testte een herbruikbare bierverpakking in 81 Carrefour-winkels, met lagere CO₂-impact dan karton vanaf de achtste rotatie bij een ontwerp voor 50 rotaties.
- Bij SIXPACK bracht slechts 35 procent van de consumenten de verpakking terug, en RePACE signaleerde vragen over kosten en hygiëne.
Herbruikbare verpakkingen werken alleen wanneer alle schakels in de keten op elkaar afgestemd zijn. Dat blijkt uit vier Vlaamse Living Labs die sinds 2023 experimenteerden met circulaire verpakkingsoplossingen. Van medische kits tot bierverpakkingen: samenwerking, logistiek en gebruiksgemak bepalen het succes.
Verpakkingen zijn onmisbaar in transport en bescherming van producten, maar zorgen tegelijk voor groot materiaalverbruik en veel afval. VLAIO ondersteunde daarom vier Living Labs die onderzochten hoe verpakkingen langer in omloop kunnen blijven. De projecten REmedi, SIXPACK, RePACE en RERUN richtten zich elk op verschillende toepassingen en leveren nu concrete inzichten voor ondernemingen.
Ketensamenwerking als cruciale succesfactor
Circulaire verpakkingen zijn geen puur ontwerpvraagstuk. Een herbruikbaar systeem werkt alleen met heldere afspraken over rollen, efficiënte logistiek en een goed georganiseerd terugnamesysteem. Bij REmedi lag de grootste winst niet in een nieuw ontwerp, maar in betere organisatie van de volledige keten voor klinische studiekits. Ook RePACE toont dat samenwerking tussen horeca, consumenten, logistieke partners en beleidsmakers essentieel is voor opschaling.
RERUN onderzocht de papier- en kartonketen en hoe deze materialen eerst kunnen worden hergebruikt voordat ze worden gerecycleerd. Zo blijft de waarde langer behouden en daalt de milieu-impact verder.
Praktijktesten leveren meetbare resultaten
De Living Labs ontwikkelden en testten oplossingen in realistische omstandigheden. REmedi ontwierp een inklapbare verpakking die een CO₂-reductie van zeventig procent kan opleveren. SIXPACK testte een herbruikbare bierverpakking in eenentachtig Carrefour-winkels. De CO₂-impact ligt vanaf de achtste rotatie lager dan bij karton, terwijl het systeem ontworpen is voor vijftig rotaties.
Gebruiksgemak blijft uitdaging
Consumenten staan positief tegenover herbruikbare systemen, maar gedrag blijft een uitdaging. Bij SIXPACK bracht slechts vijfendertig procent de verpakking terug. RePACE stelde vast dat consumenten vragen hebben over kosten en hygiëne. Laagdrempelige terugnamesystemen en duidelijke communicatie zijn daarom noodzakelijk voor succes.
Charlien Vanhout Redacteur
Charlien Vanhout schrijft sinds 2024 voor Ecotips over elektrische mobiliteit en circulair ondernemen, van de opmars van de elektrische bedrijfswagen tot de 3.165 laadpunten die Equans in Waalse gemeenten installeert. Ze schreef over microplastics in kauwgom en in het afvalwater van de vaatwasser, en over de campagnes van OVAM rond circulair bouwen en voedselverlies.
Alle artikels van Charlien VanhoutNu in het magazine: Ecotips 26.05
De Efteling: klimaatneutraal sprookje



