De Vlaamse regering heeft de rode lijst met stikstof-piekbelasters teruggebracht van 41 naar 11 landbouwbedrijven. Die bedrijven veroorzaken de grootste stikstofimpact op kwetsbare natuur. Ze hoeven niet meer verplicht te sluiten, maar krijgen de kans om hun uitstoot terug te dringen. Toch stuit de nieuwe lijst op veel kritiek en vragen.
Onzekerheid bij landbouwsector
Volgens de Boerenbond biedt de ingekorte lijst geen oplossing voor de “enorme malaise en onzekerheid” waarin de landbouwsector zich bevindt. Boeren die investeerden in aanpassingen blijven in onzekerheid door het stikstofdecreet. De belangenorganisatie benadrukt dat de hele sector wordt geraakt, niet enkel de 11 bedrijven op de lijst.
Daarnaast loopt nog steeds een procedure bij het Grondwettelijk Hof tegen het stikstofdecreet. Een mogelijke (gedeeltelijke) vernietiging zou de Vlaamse regering dwingen opnieuw rond de tafel te gaan.
Vragen vanuit politiek en natuurorganisaties
N-VA en Groen willen weten hoe de lijst precies berekend werd. Vlaams Parlementslid Andy Pieters (N-VA) vraagt inzage in de methode van de Vlaamse Landmaatschappij (VLM). Ook Groen benadrukt dat de effectiviteit voor natuurherstel niet beoordeeld kan worden zonder die details. Natuurpunt en Bond Beter Leefmilieu wachten eveneens op verduidelijking.
Milieujurist Hendrik Schoukens wijst erop dat wetenschappelijke inzichten over stikstofgevoeligheid van natuur intussen zijn bijgesteld: een derde van de natuur blijkt kwetsbaarder dan gedacht. Volgens hem rijst de vraag of het huidige beleid voldoende rekening houdt met de meest recente kennis.
Wat betekent dit voor de betrokken bedrijven?
De 11 bedrijven liggen in Oost-Vlaanderen, Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant. Het gaat om veeteeltbedrijven vlakbij Natura 2000-gebieden. Hun uitstoot hoeft niet volledig stilgelegd te worden, maar vermindering is noodzakelijk. Dat kan via investeringen in technieken, een omschakeling of een kleinere veestapel.
De bedrijven krijgen daarvoor de tijd tot hun vergunning afloopt, uiterlijk tot 2030. Minister Jo Brouns (CD&V) benadrukt dat de inspanning groot zal zijn, maar dat men niet langer kiest voor verplichte sluitingen.
