De nieuwe rode lijst met stikstof-piekbelasters leidt tot spanningen binnen de Vlaamse meerderheid. Minister van Landbouw Jo Brouns (CD&V) krijgt kritiek van N-VA en Vooruit, die hem verwijten verouderde gegevens te gebruiken. Brouns ontkent dat en verwijt zijn critici dat ze landbouwers “wegpesten”.
Rode lijst van 41 naar 11 landbouwbedrijven
In augustus kondigde Brouns aan dat de lijst met piekbelasters daalde van 41 naar 11 landbouwbedrijven. Die bedrijven veroorzaken volgens de berekeningen te veel stikstofneerslag op kwetsbare natuur. Ze moeten hun uitstoot terugdringen, maar worden niet verplicht te sluiten.
Volgens Brouns zijn 11 bedrijven uitgekocht of overgestapt op minder belastende landbouw, 2 verlaagden hun uitstoot met extra maatregelen en 19 kwamen onder de norm door recentere ijkjaren (2020-2022). Twee bedrijven belandden voor het eerst op de lijst.
Kritiek op gebruikte gegevens
Oppositie- en meerderheidsleden plaatsen vraagtekens bij de gehanteerde kritische depositiewaarden (KDW’s). Die waarden bepalen hoeveel stikstof een natuurgebied aankan. Volgens hen zijn de gebruikte data verouderd en dus juridisch kwetsbaar.
Groen-fractieleider Mieke Schauvliege verwees naar het arrest-Nelissen van de Raad van State, dat beslissingen op basis van oude gegevens vernietigde. “Het is niet zeker dat de 11 aangeduide bedrijven op basis van de meest recente data nog steeds piekbelasters zouden zijn.”
Ook Vooruit en N-VA eisen transparantie over de berekeningsmethode.
Brouns slaat terug
Minister Brouns verdedigt de aanpak en wijst erop dat de nieuwe KDW’s pas sinds juli beschikbaar zijn, terwijl de lijst eerder werd opgesteld. Volgens hem biedt het vastleggen van drie referentiejaren (2020-2022) meer duidelijkheid voor landbouwers.
Tegelijk beschuldigt hij N-VA en Vooruit ervan landbouwers te willen “wegpesten”. “Eens te meer vallen de maskers af,” schreef hij in een scherpe reactie op Facebook.
Polarisering in stikstofdossier
De discussie herinnert aan de harde stikstofstrijd tijdens de vorige Vlaamse regering. Toen stonden Brouns en voormalig minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) al lijnrecht tegenover elkaar.
Ook nu dreigt polarisering: waar de oppositie en delen van de meerderheid wijzen op de noodzaak van actuele data en wetenschappelijke onderbouwing, verdedigt Brouns de huidige lijst als juridisch en praktisch haalbaar.
In 2030 wordt de huidige berekeningsmethode sowieso herzien. Dan zal gekeken worden naar de werkelijke uitstoot in plaats van modelberekeningen. Tot die tijd lijkt het stikstofdossier een blijvend strijdpunt in de Vlaamse politiek.
lees ook
Transformatie van de landbouw: van koolstofbron naar koolstofput
