Software van Carbon+Alt+Delete berekent voetafdruk van bedrijven

CO2-cijfers worden even belangrijk als financiële cijfers. Daarom ontwikkelde de start-up Carbon+Alt+Delete software waarmee bedrijven hun klimaatimpact kunnen meten en reduceren. “Het betekent het einde van de Excel-spreadsheet.”

Carbon+Alt+Delete werd in 2020 opgericht door ingenieurs Kenneth Van den Bergh en Hanspeter Höschle. “Het verhaal start in 2016 tijdens onze doctoraatsstudie”, vertelt Van den Bergh. “Samen met enkele andere doctoraatsstudenten wilden we particulieren informeren over hun CO2-voetafdruk. We hadden een eenvoudige online tool die we aanvulden met blogposts over hoe de voetafdruk te reduceren. In 2020 kregen we steeds meer vragen van bedrijven. Toen zijn Hanspeter en ik de start-up begonnen.”

“Of je nu een kilometer rijdt in België of in Duitsland: het gaat om dezelfde hoeveelheid CO2”

Schaalbare software

“Als ik een lezing geef, vraag ik altijd wie voor een bedrijf werkt dat de CO2-voetafdruk meet”, gaat Van den Bergh verder. “Ongeveer de helft van de zaal steekt dan zijn hand omhoog. Daarna vraag ik wie de voetafdruk ook kent. Op de sporadische duurzaamheidsmanager na blijft het dan stil. Informeer ik vervolgens naar de financiële cijfers, dan is iedereen wél op de hoogte. Binnen dertig jaar moeten we klimaatneutraal zijn. Bedrijven die competitief willen blijven, moeten weten hoeveel ze uitstoten en hoe ze dat naar nul gaan brengen.”

Vandaag beheert de software van Carbon+Alt+Delete de klimaatimpact van meer dan vijftig bedrijven in Europa. Van den Bergh: “Iets meer dan de helft van die bedrijven ligt in België maar we hebben ook klanten in Denemarken, Ierland, Spanje, Nederland en het Verenigd Koninkrijk. Momenteel zijn we in gesprek met bedrijven in Duitsland. Dat is het voordeel van onze software: de berekening is schaalbaar. Of je nu een kilometer met de wagen rijdt in België of Duitsland: het gaat om dezelfde hoeveelheid CO2.” 

Uniek businessmodel

Carbon+Alt+Delete stapt niet rechtstreeks naar bedrijven, daarmee onderscheidt de start-up zich qua businessmodel. Van den Bergh: “Ons uitgangspunt was de berekening zoals we die in de praktijk zagen gebeuren. Als je rechtstreeks naar bedrijven stapt, dan gaan ze je zeggen dat ze geen software nodig hebben maar een dienstverlener, iemand die inhoudelijke vragen kan beantwoorden.

Van den Bergh gelooft niet dat bedrijven de berekening zelf gaan doen: “Behalve dan de heel grote bedrijven met een intern expertenteam. Voor andere bedrijven is het efficiënter om de berekening uit te besteden aan een externe partij, iemand die dag in dag uit met de materie bezig is.” Hij vergelijkt het met een externe boekhouder die als deskundig aanspreekpunt fungeert en ook werkt met gespecialiseerde software. 

Ook qua regelgeving en auditeer-baarheid valt er een parallel te trekken met de boekhoudkundige wereld. Van den Bergh: “Door de nieuwe Europese wetgeving – de corporate sustainability reporting directive (CSRD) – zullen bedrijven niet meer zomaar cijfers of claims kunnen rondstrooien. Het betekent het einde van de Excel-spreadsheet. Je kunt geen berekeningen auditeren die in een spreadsheet zijn gebeurd zonder versiebeheer of link naar de brondata.” 

“Onze ambitie is om in Europa een grote speler te worden”

Dienstverleners

Als niet de bedrijven de software gebruiken, wie dan wel? Dienstverleners en duurzaamheidsconsultants, zo blijkt. Zij beheren namelijk de CO2-voetafdruk van bedrijven. In de software verzamelen ze alle nodige bedrijfsdata – denk aan energieverbruik, zakenreizen of aangekochte goederen. De software zet de data om in equivalente CO2-uitstoot en simuleert hoe de uitstoot verminderd kan worden, bijvoorbeeld door elektrificatie van het wagenpark of recyclage van afvalstromen. 

Duurzaamheidsconsultants kopen een licentie, de kostprijs vergroot naarmate ze de software voor meer bedrijven gebruiken. Het prijskaartje voor een bedrijf varieert van een paar duizend euro tot een paar tienduizend euro, afhankelijk van de grootte van het bedrijf en de mate waarin het de software wil gebruiken. 

Van den Bergh verwacht dat de prijs nog gaat zakken. “Vandaag bestaat de wereld van carbon accounting uit hoogopgeleide masterprofielen die met spreadsheets in de weer zijn. Dat gaat veranderen naar iets lager opgeleide profielen die met slimme software het operationele werk doen. De hoger opgeleide masterprofielen houden zich dan alleen nog bezig met specifieke inhoudelijke vragen. Die verschuiving gaat de prijs voor de berekening drukken. Daarnaast komen er veel nieuwe spelers op de markt, het spel van vraag en aanbod doet de rest.”

“Bedrijven willen weten waar ze staan tegenover andere bedrijven. Dat kan een sterke trigger zijn tot actie”

Bedrijven vergelijken

De software versnelt de berekening en verkleint de kans op fouten. Bovendien reikt hij zoals gezegd datagebaseerde inzichten aan in de vorm van verschillende reductie-scenario’s. En er zijn nog meer inzichten op komst. Carbon+Alt+Delete werkt namelijk aan een extra toepassing om bedrijven te benchmarken op basis van hun CO2-voetafdruk. “Bedrijven willen weten hoe ze zich verhouden tegenover andere bedrijven. Dat kan een sterke trigger zijn om tot actie over te gaan”, aldus Van den Bergh.

Eind augustus haalde Carbon+Alt+Delete 600.000 euro op. De investering dient om het team verder te versterken. Vandaag bestaat dat uit zeven mensen, in de toekomst moeten dat er meer dan honderd worden. “Onze ambitie is om in Europa een grote speler te worden. Vandaag zijn er een 20.000-tal bedrijven bezig met hun CO2-voetafdruk, binnen vijf jaar gaat dat vertienvoudigen naar 200.000 bedrijven. Tien procent van die bedrijven willen we naar ons softwareplatform halen.”  

Hoe wordt de CO2-voetafdruk berekend?
CO2-berekening gebeurt op basis van verschillende bronnen. Om te beginnen is er het Greenhouse Gas Protocol, een internationaal erkend protocol dat bepaalt hoe een CO2-voetafdruk te berekenen. Bij de berekening wordt er een onderscheid gemaakt tussen  scope 1-, scope 2- en scope 3-emissies. Scope 1 is de uitstoot die rechtstreeks gegenereerd wordt door het bedrijf. Scope 2 zijn de emissies die gepaard gaan met de elektriciteit en warmte die een bedrijf nodig heeft. Scope 3 zijn de emissies die veroorzaakt worden door de waardeketen. ”Scope 1 en 2 liggen voor de hand”, aldus Van den Bergh. “De verrassingen zitten bij scope 3. Transport wordt typisch overschat. Transport over zee bijvoorbeeld gebeurt in zulke grote hoeveelheden dat de CO2 lager ligt dan bedrijven inschatten. In een industriële context is het aandeel van ruwe grondstoffen heel dominant. Dat kun je vaak niet zomaar veranderen, zeker niet als kleiner Belgisch bedrijf.”
Voor concrete cijfers, bijvoorbeeld om de conversie te maken van gereden kilometers naar CO2-uitstoot, bestaan er databases met emissiefactoren. Al is daar nog werk aan. “Die databases zijn niet allemaal even volledig en up-to-date. De Europese wetgeving – de corporate sustainability reporting directive – gaat veel bedrijven verplichten om te rapporteren. Dat gaat ook zorgen voor geconsolideerde emissiefactoren.” 
“Begin al aan de berekening van je CO2-voetafdruk”, geeft Van den Bergh nog mee als advies. “De vraag komt toch. Ofwel val je als bedrijf onder de Europese wetgeving en ben je verplicht maar zelfs als dat niet het geval is, ga je de vraag krijgen – van klanten, investeerders of werknemers. Dan ben je er beter al proactief mee bezig. Begin desnoods klein, met alleen scope 1 en 2. Scope 3 kun je dan in een later stadium toevoegen.”