Watercyclus steeds minder voorspelbaar, impact op economie en samenleving groeit

De wereldwijde waterkringloop verloopt al zes jaar op rij onregelmatig. In 2024 kende slechts één op de drie stroomgebieden een normaal waterjaar, volgens een nieuw rapport van de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO).

Uit het rapport blijkt dat extreme droogte en overstromingen steeds vaker voorkomen. Regio’s zoals Centraal- en West-Afrika, Centraal-Europa, Pakistan en Noord-India kregen te maken met bovengemiddelde neerslag en overstromingen. Vooral in de West-Afrikaanse stroomgebieden van de Senegal, Niger en het Tsjaadmeer veroorzaakte dat grote schade.

Tegelijkertijd kregen Zuid-Amerika en zuidelijk Afrika af te rekenen met ernstige droogte. De rivierbekkens van de Amazone, Orinoco en Paraná voerden veel minder water af dan normaal. Dat gold ook voor de Zambezi, Limpopo en Okavango in zuidelijk Afrika.

Bovendien waren de temperaturen in bijna alle grote meren wereldwijd hoger dan gemiddeld. Gletsjers verloren voor het derde jaar op rij massaal ijs. Veel van die gebieden hebben inmiddels hun piekafvoer bereikt. Dat betekent dat de hoeveelheid smeltwater vanaf nu structureel zal afnemen.

Druk op watervoorziening neemt toe

Volgens de WMO bedreigt de toenemende grilligheid van de watercyclus zowel economische activiteiten als de leefbaarheid in tal van regio’s.

“Water houdt onze samenlevingen in stand, vormt een motor voor onze economieën en verankert onze ecosystemen”, zegt WMO-directeur Celeste Saulo.

De organisatie waarschuwt dat wereldwijd 3,6 miljard mensen nu al minstens één maand per jaar onvoldoende toegang tot water hebben. Zonder ingrijpen stijgt dat aantal naar verwachting tot meer dan 5 miljard in 2050.

Het rapport onderstreept de noodzaak van investeringen in waterbeheer, monitoring en internationale samenwerking om toekomstige risico’s te beperken.