In het natuurgebied Tenhaagdoornheide in Houthalen-Helchteren plantten onderzoekers afgelopen winter 2.000 inheemse bomen uit Zuid-Europa en Centraal-Europa. Door bomen te gebruiken die al gewend zijn aan een droger klimaat, willen het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek en het Agentschap voor Natuur en Bos de Vlaamse bossen robuuster maken tegen klimaatverandering.
De bomen zijn afkomstig uit het zuiden van Spanje en uit droge regio’s in Tsjechië, Slowakije en Bulgarije. Het gaat om inheemse soorten zoals winter- en zomereik en winterlinde, maar dan varianten die al decennialang leven in een klimaat dat overeenkomt met wat Vlaanderen over vijftig jaar verwacht.
Kwetsbare Kempen als testlocatie
De keuze voor Tenhaagdoornheide is niet toevallig. In de Kempen werden historisch vooral naaldbomen geplant voor de houtbevoorrading van de mijnbouw, wat de bossen weinig divers en daardoor kwetsbaar maakt. Regiobeheerder Koen Thijs van het Agentschap voor Natuur en Bos wijst erop dat Kempische gronden extra hard getroffen worden door droogte, verzuring en boomsoorten die in de problemen komen.
An Vanden Broeck van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek legt uit dat het combineren van bomen met verschillende herkomsten de kans vergroot dat bossen zich beter aanpassen aan het toekomstige klimaat. De onderzoekers kozen bewust voor niet-invasieve soorten die ook een meerwaarde bieden voor de biodiversiteit bij insecten.
Europees onderzoek en verdere uitbreiding
Het project maakt deel uit van het Europese onderzoeksprogramma MigFoRest, met testlocaties in Frankrijk en Duitsland. De komende jaren volgen de onderzoekers hoe de bomen groeien en hoe het bos zich ontwikkelt. De opgedane kennis moet helpen om vandaag al de juiste keuzes te maken voor de bossen van morgen.
Naast de huidige aanplanting komen er de komende jaren nog minstens 1.150 extra bomen bij, opnieuw met een mix van herkomsten. De bomen staan in de buurt van wandelknooppunt 32 en fietsknooppunten 74 en 75 in Houthalen-Helchteren.
lees ook
Klimaatschade in Europa zomer 2025: 43 miljard euro verlies
