België ligt niet op koers voor klimaatneutraliteit in 2050

De dienst Klimaat van de FOD Volksgezondheid stelt in zijn derde transitiebarometer vast dat België te traag minder broeikasgassen uitstoot. Het transport doet het slechtst, door een groeiend wagenpark.

De dienst Klimaat van de FOD Volksgezondheid maakt sinds 2024 jaarlijks een transitiebarometer op. Het derde rapport gaat over 2024 en toont dat België nog niet genoeg tempo maakt om in 2050 klimaatneutraal te zijn.

De ambtenaren kijken niet alleen naar de uitstoot zelf, maar ook naar de verkoop van elektrische voertuigen en warmtepompen en naar de uitrol van zonne- en windenergie.

Uitstoot daalt, maar te langzaam

In 2024 stootte België 32 procent minder broeikasgassen uit dan in 1990, meldt VRT NWS. De productie van warmte en elektriciteit evolueert het best. Mede dankzij wind- en zonne-energie zou die sector tegen 2050 klimaatneutraal kunnen zijn.

De industrie verminderde haar uitstoot met 42 procent. Volgens de onderzoekers is dat deels te verklaren door lagere productie of verhuisde fabrieken. Bij de gebouwen schiet het tempo van renovaties tekort, en vorig jaar werden nog altijd vijf keer minder warmtepompen verkocht dan verwarmingsketels.

De landbouw slaagt er al tien jaar niet in om minder uit te stoten.

Transport gaat de verkeerde kant uit

De onderzoekers noemen de evolutie in het transport zorgwekkend. Ondanks properdere motoren en brandstoffen en meer elektrische wagens lag de uitstoot van het verkeer in 2024 19 procent hoger dan in 1990. Het wagenpark blijft groeien, ook met nieuwe benzine- en dieselwagens.

“Er is geen structurele verschuiving zichtbaar naar het openbaar vervoer, het spoor of de binnenvaart”, schrijven de onderzoekers. In de lucht- en scheepvaart steeg de uitstoot met 67 procent.

De Belgische natuur nam in 2024 slechts 0,6 procent van de uitstoot op Belgisch grondgebied op. De uitstoot van producten die Belgen kopen en die in het buitenland gemaakt zijn, telt het rapport niet mee.

Wat vraagt de politiek nu?

De onderzoekers besluiten dat de transitie is ingezet maar moet versnellen. De winst die al geboekt is, moet behouden blijven, en voor transport en landgebruik is volgens hen “een echte trendbreuk nodig”.

Jean-Luc Crucke (Les Engagés), federaal minister van Klimaat, reageert dat “we niet langer de luxe hebben om aan hetzelfde tempo verder te gaan”. Volgens hem moeten bedrijven, burgers en regionale en federale overheden samenwerken om van het volgende klimaatplan een echte versneller te maken. Wanneer dat plan er komt, is in het rapport niet te lezen.