In het Vlaams Parlement pleitte Kira Van den Ende van Bond Beter Leefmilieu voor een fundamentele verschuiving: minder focus op afvalverwerking, meer op grondstoffenbeheer. Afvalverbranding blijft volgens haar nog jaren nodig, maar Vlaanderen moet de capaciteit en de impact zo snel mogelijk terugdringen.
Die boodschap kwam er tijdens een hoorzitting op 3 maart 2026 over de toekomst van afvalverbranding. Van den Ende koppelde daar concrete maatregelen aan voor de korte termijn, maar ook een langer traject richting 2050. Daarbij spelen preventie, circulaire economie en een ander fiscaal kader een centrale rol.
De inzet is duidelijk: Vlaanderen wil minder restafval, minder verbrandingscapaciteit en meer hergebruik van materialen. Volgens Bond Beter Leefmilieu volstaat beter sorteren aan het einde van de keten niet om die omslag te maken.
Waarom afvalverbranding nog niet verdwijnt
Volgens Van den Ende blijft afvalverbranding de komende decennia nog nodig. Er komen vandaag nog producten op de markt die op het einde van hun levensduur alleen verbrand of gestort kunnen worden, zoals materialen met zorgwekkende stoffen als PFAS en reststromen uit recyclageprocessen.
Maar verbranding heeft een prijs. Ongeveer 25 procent van het afvalgewicht blijft over als as, en de sector veroorzaakt zowel milieu- als klimaatimpact. Europa wil afvalverbranding daarom onder het ETS brengen, wat de kosten zal verhogen en de vervuiler meer moet laten betalen.
Van afvalbeleid naar grondstoffenbeleid
De kern van de boodschap is een verschuiving naar een grondstoffenbeleid. Niet het einde van de keten, maar de start ervan bepaalt hoeveel afval er later ontstaat. De aard en hoeveelheid grondstoffen die op de markt komen, sturen dus het toekomstige afvalvolume.
Bond Beter Leefmilieu vraagt daarom een grondstoffen- en preventieplan met horizon 2050. Dat plan moet afvalpreventie koppelen aan minder afhankelijkheid van primaire grondstoffen en aan circulaire businesscases, met ruimte voor lokaal, regionaal, nationaal en aanvullend Europees beleid.
Bron: Bond Beter Leefmilieu
lees ook
Nieuwe afval- en bodemregels in Vlaanderen vanaf 2026
