Van gehalveerde premie op zonnepanelen tot ban op palm- en sojaolie: dit verandert op 1 januari

Een nieuw jaar is traditioneel een uitverkoren moment om wijzigingen door te voeren. Ook in de duurzame sector is dat niet anders. EcoTips zet de meest in het oog springende veranderingen in een handig lijstje.

Premie zonnepanelen

De premie voor wie zonnepanelen op een dak installeert in Vlaanderen halveert tot maximaal 750 euro. Die premie wordt berekend op basis van het vermogen van de zonnepanelen zelf (en niet het vermogen van de omvormer). Voor installaties tot maximaal vier kilowattpiek (kWp) bedraagt de premie 150 euro per kWp en bijkomend 75 euro per kWp van vier tot zes kWp. Dat komt overeen met maximaal 750 euro. Bovendien is de premie begrensd op 40 procent van de investeringskosten, inclusief btw.

Persbureau Belga meldt dat de premie in 2024 normaal gezien nog eens zal halveren. Een jaar later verdwijnt de premie volledig. Om nog van de tegemoetkoming te profiteren, is de datum van keuring van tel. Die keuring moet worden aangevraagd bij netbeheerder Fluvius. De elektrosector had aangedrongen om de premie van 2022, tot max. 1.500 euro, te verlengen omdat veel mensen die rekenden op de premie al maanden tevergeefs wachten op installateurs. Die kampen met leveringsproblemen maar Vlaams minister van Energie Zuhal Demir houdt vast aan de halvering.

Daling groenestroomcertificaten in Brussels Gewest

Het Brusselse Gewest kent als enige nog groenestroomcertificaten toe voor wie zonnepanelen installeert. Vanaf 1 januari daalt de steun op voorstel van Brugel, de Brusselse regulator voor de elektriciteitsmarkt. Brugel wijst erop dat het rendement van zonnepanelen is verhoogd door de gestegen elektriciteitsprijs. Daarop heeft de Brusselse regering hun voorstel gevolgd om de steun met 19 tot 30 procent te verlagen.

Volgens Brugel moeten eigenaars met het aangepaste bedrag in staat zijn om de installaties binnen zeven jaar terug te verdienen. Voor eigenaars met een kleine installatie, met een vermogen kleiner of gelijk aan vijf kWp gaat het om een verlaging met 30 procent, tot nog 1,9 certificaten per MWh zonnestroom. Voor de grootste installaties, op daken van grote bedrijven bijvoorbeeld, gaat het om een verlaging van ongeveer 20 procent.

Ban op palm- en sojaolie in transport

De federale regering slaat het gebruik van palm- en sojaolie in de transportsector in de ban. Voor palmolie is dat op 1 januari, voor sojaolie 1 juli 2023. Palm- en sojaolie worden soms gemengd in diesel en krijgen zo het label biobrandstof. Al veroorzaken ze wel ontbossing op grote schaal. Volgens minister van Energie Tinne Van der Straeten (Groen) hebben de zogenaamde biobrandstoffen geen voordeel, vanuit klimaatoogpunt, ten opzichte van fossiele brandstoffen.

palmolie plantage
palmolie-plantage

“Ze kosten de consument geld aan de pomp en veroorzaken net meer uitstoot door massale ontbossing om deze gewassen te telen”, aldus de minister. Volgens Van der Straeten werkt de regering aan een bredere afbouw of uitfasering van de eerste generatie biobrandstoffen die zijn gebaseerd op voedsel en voedergewassen. “We evolueren zo naar een nieuwe generatie biobrandstoffen.” Ook investeringen in elektrisch vervoer en het spoor moeten het gebruik van verouderde biobrandstoffen afremmen.

Minder fiscaal voordeel voor installatie laadpalen

Het fiscaal voordeel voor de installatie van laadpalen vermindert, zowel voor particulieren als bedrijven. De regeling werd in september 2021 ingevoerd door de federale regering om een versnelde laadinfrastructuur mogelijk te maken. Het voordeel voor particulieren, zowel eigenaars als huurders, zakt van op 1 januari 2023 van 45 naar 30 procent. Volgend jaar daalt het voordeel naar 15 procent. Volgens federaal minister Vincent Van Peteghem (CD&V) wordt het voordeel stelselmatig afgebouwd om mensen aan te zetten tot een snelle investering.

Het bedrag voor een belastingvermindering is beperkt tot 1.500 euro per laadpaal en per belastingplichtige. Bovendien moet het laadstation ‘intelligent’ zijn en enkel gebruik maken van groen stroom. Ook bedrijven zien hun voordeel afgebouwd van 200 naar 150 procent. Hun laadinfrastructuur moet tijdens een deel van de dag toegankelijk zijn voor andere gebruikers.

Label EPC GD voor middelgrote appartementen

Middelgrote appartementsgebouwen moeten vanaf 1 januari beschikken over een energieprestatiecertificaat voor de gemeenschappelijke delen (EPC GD). Het gaat om bijvoorbeeld traphallen in naar schatting 60.000 gebouwen. Voor grote gebouwen van minstens 15 wooneenheden is de verplichting al een jaar van toepassing. Voor kleine gebouwen met minder dan vijf eenheden gaat de maatregeling in op 1 januari 2024.

De verantwoordelijkheid valt op de schouders van de eigenaars of de vereniging van mede-eigenaars en staat los van de verkoop of verhuur. De boetes voor het ontbreken van een EPC voor gemeenschappelijke delen kunnen oplopen van 500 tot 5.000 euro. Minister Zuhal Demir voorziet wel financiële ondersteuning voor energiebesparende renovatiewerken via het online loket van Mijn Verbouwpremie.

Transparante vuilzakken voor bedrijven

Vanaf 1 januari moeten bedrijven overschakelen naar transparante vuilniszakken voor hun restafval. Dat heeft de Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij OVAM beslist zodat inzamelaars gemakkelijker kunnen controleren op sorteerfouten. De maatregel geldt alleen voor restafval dat in containers belandt. Hoe transparant die vuilzakken moeten zijn, is nog niet specifiek vastgelegd. De enige eis is dat eventuele fouten voortaan gemakkelijker te ontdekken zijn.

Tegelijk kondigt OVAM aan dat verkeerd sorteren voortaan strenger zal worden aangepakt. Als het foute vuilnis in de zak met restafval terecht komt, dan moeten inzamelaars de inhoud opnieuw sorteren. De kost van die sortering valt vanaf 1 januari in de nek van het bedrijf zelf in de vorm van een boete. Volgens OVAM is nog ongeveer de helft van wat bij bedrijven in de restcontainer terechtkomt, eigenlijk recycleerbaar.

Nieuwsbrief

In je mailbox: aankondigingen van opleidingen, events, nieuws en inzichten over duurzaamheid.

"*" indicates required fields

Consent*
This field is for validation purposes and should be left unchanged.